Kuotat vjetore për punësimin e të huajve në Shqipëri u hoqën në 2025

Shqipëria nuk ka më një tavan vjetor për punësimin e shtetasve jo shqiptarë. Ligji nr. 43/2025, datë 26.6.2025, shfuqizoi nenin 78 „Tregu i punës dhe kuotat vjetore të punësimit të të huajve" dhe nenin 79 „Përjashtimi nga kuotat vjetore të punësimit" të ligjit nr. 79/2021. Filtri i mbetur është miratimi individual i AKPA-s.

Për një drejtor prokurimi kjo ndryshon mënyrën e planifikimit. Në sistemet me kuotë, si dekreti italian i flukseve, numri i vendeve ndahet një herë në vit dhe punëdhënësi konkurron për një copë të tij. Në Shqipëri, pas 26 qershorit 2025, nuk ka numër të tillë për të konkurruar; ka vetëm një dosje që kalon ose nuk kalon.

Çfarë zuri vendin e kuotës

Neni 74, pika 1, i ligjit nr. 79/2021, i ndryshuar, e mban lidhjen me tregun e punës në një formulim të përgjithshëm: leja unike lëshohet duke mbajtur parasysh zhvillimet dhe nevojat e tregut të punës në Republikën e Shqipërisë. Kontrolli sasior u zëvendësua nga një kontroll rast pas rasti, i cili ndodh në tri pika.

E para është shpallja e vendit të lirë. Sipas nenit 74, pika 9, kërkesa duhet të qëndrojë publike në portalin e shërbimeve të punësimit jo më pak se pesë ditë kalendarike, dhe sipas pikës 11 të jetë shpallur jo më vonë se 90 ditë para kërkesës për miratim. E dyta është lista e kategorive me përparësi të pikës 8, ku hyjnë punëkërkuesit shqiptarë dhe shtetasit e Bosnjë-Hercegovinës, Malit të Zi, Kosovës, Serbisë dhe Maqedonisë së Veriut. E treta është kontrolli i kushteve të punës sipas pikës 6, ku paga dhe orët duhet të përputhen me legjislacionin shqiptar të punës.

Sa punonjës të huaj ka realisht Shqipëria

Heqja e kuotës erdhi pas dy vitesh rritjeje të shpejtë. Sipas AKPA-s, gjatë vitit 2025 u miratuan 18 156 kërkesa për punësimin e shtetasve të huaj, me rritje prej 43,4 për qind ndaj vitit 2024. Në qershor 2026 numri i shtetasve të huaj të punësuar në Shqipëri arriti 22 600, nga rreth 18 100 në dhjetor 2025. Prej tyre rreth 20 300 janë punëmarrës me leje unike dhe 2 361 janë të vetëpunësuar.

Shpërndarja sipas shtetësisë tregon nga cilat korridore vjen kjo forcë pune. Në qershor 2026 Filipinet ishin vendi i parë me 3 552 punonjës, ose 16 për qind e totalit, e ndjekur nga India me 3 423, Egjipti me 3 283, Turqia me 1 503, Italia me 1 306, Shtetet e Bashkuara me 619, Indonezia me 229 dhe Kina me 212. Në vitin 2025 Filipinet dhe India kishin nga 18 për qind të kërkesave të miratuara, me 3 279 dhe 3 251 leje.

Numrat e Nepalit janë ende të vegjël në Shqipëri, por korridori është i njëjti që furnizon Evropën Qendrore dhe rregullat e origjinës nuk ndryshojnë sipas destinacionit. Kontrollet e licencimit të rekrutuesit në origjinë janë përshkruar te verifikimi i rekrutuesit nepalez.

Çfarë do të thotë mungesa e kuotës për planifikimin

Pa kuotë, data e fillimit nuk varet më nga muaji kur hapet dritarja vjetore. Varet nga tri afate që i kontrollon punëdhënësi: pesë ditët e shpalljes, dita e vetme e miratimit të AKPA-s dhe katër javët e nenit 56, pika 4, për shqyrtimin e kërkesës dhe lëshimin e lejes unike. Kjo e bën Shqipërinë një korridor me afat të parashikueshëm, ndryshe nga sistemet me kuotë të përshkruara te kuota dypalëshe dhe puna sezonale në Greqi.

Kufizimi i ri nuk është sasior, por burimor. Neni 56, pika 1/1, i shtuar në 2025, i jep Këshillit të Ministrave kompetencën të lidhë marrëveshje dypalëshe për migracionin e punës, dhe neni 74, pika 8, shkronja „dh", i vendos shtetasit e vendeve me marrëveshje në listën me përparësi. Marrëveshjet e nënshkruara me Vietnamin dhe Indonezinë në korrik 2026 janë shtjelluar te marrëveshjet dypalëshe të punës.

Kostoja që mbetet pas heqjes së kuotës është kostoja e punës. Paga minimale në Shqipëri është 50 000 lekë bruto në muaj që nga 1 janari 2026 dhe shërben si bazë minimale e kontributeve, mbi të cilën punëdhënësi paguan 16,7 për qind. Paga mesatare bruto kombëtare ishte 92 150 lekë në tremujorin e dytë të 2026 sipas INSTAT, dhe në kujdesin për të moshuarit pagat e ofruara për kujdestarë lëvizin midis 55 000 dhe 70 000 lekëve në muaj për turne tetëorëshe.

Kuota u hoq, por kontrolli nuk u hoq. Ai u zhvendos nga një numër i publikuar një herë në vit te një dosje që shqyrtohet çdo ditë, dhe punëdhënësit që planifikojnë sipas kalendarit të vjetër të kuotave po presin një dritare që nuk ekziston më. Mënyra si Werklist e ndjek këtë kalendar me punëdhënësit është te faqja për punëdhënësit.