Колку чини вработување странец во Северна Македонија: буџет по чекори

Државните такси кон Агенцијата за вработување на РСМ и кон МВР се мали, вкупно неколку илјади денари по предмет. Вистинскиот трошок лежи на друго место: конзуларната такса за виза Д изнесува 75 евра по работник според МНР, преводите и заверките носат 300 до 800 евра по вработен според цените на immigration.mk за 2026 година, а придонесите од 28 отсто врз бруто платата остануваат најголемата ставка.

Што плаќате пред работникот да влезе во земјата

Првиот блок трошоци настанува додека работникот е сè уште во земјата на потекло. Секој документ што доаѓа од странство, дипломата, изводот, потврдата за неосудуваност, бара апостил во земјата што го издала, потоа превод од овластен судски преведувач и заверка кај нотар во Северна Македонија. Тоа е повторлив трошок по документ, не по вработен, што значи дека работник со шест документи плаќа шест пати, а работник со три документи плаќа половина од тоа. Листите на документи на МВР и на АВРСМ се местото каде се проверува колку ставки навистина влегуваат во досието.

Вториот дел е конзуларен. За престој подолг од 90 дена работникот поднесува барање за виза Д во дипломатско конзуларно претставништво, а конзуларната такса според МНР изнесува 75 евра. Таа такса се плаќа по работник и не се враќа доколку барањето биде одбиено.

Третиот дел е администрацијата на самата постапка. Барањето за посредување до АВРСМ не смее да биде постаро од 30 дена во моментот на поднесување, според документацијата на Агенцијата за дозвола за престој заради работа. Досие што стои во чекалница додека работодавачот собира преводи истекува тивко, и тогаш чекорот се плаќа и се поднесува повторно. Ова е најчестиот скриен трошок во целата постапка: не е висок сам по себе, но носи нови две до три недели.

Буџетот по ставки и по кого се плаќа

Следната табела ги подредува ставките по редот по кој настануваат, со изворот на цената. Износите во денари се движат со тарифите, па третирајте ги како ред на големина, не како понуда.

Придонесите се ставката што најчесто се потценува при пресметка. Странскиот работник носи исти придонеси од 28 отсто врз бруто платата како и домашен работник, па кај позиција со бруто плата од 45.000 денари придонесите годишно надминуваат сè што сте платиле на сите претходни чекори заедно. Ако буџетот се гради само околу дозволата, буџетот е погрешен за ред на големина.

Зошто трошокот се повторува секоја година

Дозволата за престој заради работа вообичаено се издава на една година, со можност за продолжување, според информациите на АВРСМ за важноста на дозволата. Тоа значи дека блокот административни трошоци не е еднократен. Секоја година се поднесува ново барање, се проверуваат роковите и дел од документите повторно се приложуваат, сè додека работникот не стекне основ за подолг престој. Работодавач што планира тригодишен ангажман треба во пресметката да внесе три циклуса на административен трошок, не еден.

Постапката околу продолжувањето ја опишуваме одделно во продолжување на дозволата за работа, а редоследот на чекорите пред првото издавање во дозвола за престој и работа за странец. Конзуларниот дел, со своите рокови и тарифи, стои во виза Д за работа.

Реален буџет за еден работник изгледа вака: неколку илјади денари такси, 300 до 800 евра документација, 75 евра виза, потоа 28 отсто придонеси на секоја исплатена плата, и повторување на административниот блок при секое продолжување. Пресметката се менува со позицијата и со земјата на потекло, најмногу преку цената на апостилот и на судскиот превод, кои се плаќаат таму каде што документот е издаден.